Wraki Zatoki Gdańskiej na wyciągnięcie ręki. Niezwykła wystawa w Muzeum Rybołówstwa w Helu

W Muzeum Rybołówstwa w Helu otwarta została wystawa czasowa pn. „Militarne dziedzictwo Zatoki Gdańskiej”. Na ekspozycji można zobaczyć, jak zastosowanie nowoczesnych technologii w nurkowaniu oraz dokumentacji wraków, przy jednoczesnej współpracy różnych organizacji przyczynia się do popularyzacji podwodnego dziedzictwa kulturowego Bałtyku i opieki nad jego zabytkami. Wernisaż przyciągnął wielu pasjonatów historii, nurkowania i nowych technologii. Goście mogli z bliska obejrzeć cyfrowe modele wraków oraz porozmawiać z twórcami wystawy i badaczami podwodnego dziedzictwa Bałtyku.

Bałtyk świadkiem wojny

Zaprezentowane wraki pochodzą z okresu II wojny światowej. We wrześniu 1939 r. w wyniku ataków lotnictwa niemieckiego na wodach Zatoki Gdańskiej zatonęły liczne polskie hydroplany i okręty, w tym OORP Gryf i Wicher.  W czasie okupacji Zatoka stała się poligonem doświadczalnym flotylli szkoleniowych załóg niemieckich okrętów podwodnych, stacjonujących w Gdańsku, Gdyni i na Helu. Intensywność szkoleń, niedoświadczenie załóg lub sabotaż często doprowadzały do kolizji lub zatonięcia ćwiczebnych jednostek. W ostatnich miesiącach wojny, podczas operacji Hannibal,  akwen stał się areną szczególnie dramatycznych wydarzeń – tłumacz dr Marcin Westphal, zastępca dyr. NMM ds. merytorycznych. To właśnie tu wiele spośród jednostek uczestniczących w akcji, z tysiącami ewakuowanych niemieckich żołnierzy i cywilów na pokładach, padło ofiarą sowieckiego lotnictwa i okrętów podwodnych.

3D, historia i Bałtyk

Cyfrowe modele fotogrametryczne wybranych wraków spoczywających na dnie Zatoki Gdańskiej zostały na wystawie pokazane zarówno w postaci dwuwymiarowych obrazów, jak i animacji 3D oraz fizycznych form przestrzennych. – W ten sposób zwiedzający mogą z bliska obejrzeć m.in. pozostałości polskiego niszczyciela ORP Wicher, niemieckich U-Bootów U-272 i U-768, lodołamacza Königsberg, jednostek typu Kriegsfischkutter oraz holowników –  mówi dr Anna Rembisz-Lubiejewska, kuratorka wystawy.

Nowoczesne formy dokumentacji służą nie tylko popularyzacji militarnego dziedzictwa Zatoki Gdańskiej; są również podstawą do oceny stanu zachowania i postępu degradacji tych wyjątkowych obiektów historycznych, a także sposobem na zachowanie wiedzy o nich dla przyszłych pokoleń.


Wystawa czasowa „Militarne dziedzictwo Zatoki Gdańskiej” została przygotowana przez: Narodowe Muzeum Morskie w Gdańsku, Fundację Wspierania Nurków Dive Lan, Underwater 3D, Instytut Badań Historycznych i Krajoznawczych Sp. z o.o., wydawca magazynu Odkrywca, Submerged Foundation. Ekspozycja będzie prezentowana do 23 czerwca 2025 roku w Muzeum Rybołówstwa w Helu. Bilet normalny – 23 zł, ulgowy – 17 zł.